เริ่มการอบรม วันเสาร์ที่ 18 กันยายน 2553 ถึง เสาร์ที่ 13 พฤศจิกายน 2553
รับสมัคร ตั้งแต่วันนี้ถึงวันที่ 15 กันยายน 2553

สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมหรือรับสมัครทางโทรศัพท์ได้ที่
029689659  , 025267927 ,  0891175283  ,  0863006074

จุดประกายความคิดเสนอเรื่องราวในรูปแบบสื่อสร้างสรรค์ เช่น สื่อโฆษณา, สื่อละครเวที, สื่อการ์ตูน หรือ อนิเมชั่น, สื่อภาพยนต์ หรือหนังสั้น, สื่องานเขียน บทความ, สกู๊ปข่าว หรือบทวิเคราะห์ข่าว, บทเพลง และมิวสิกวีโอ เพื่อใช้ในการรณรงค์ป้องกันการฆ่าตัวตาย

รายละเอียดเพิ่มเติม : http://www.mcaremshare.com

บุคลิกภาพโดยทั่วไปของข้าพเจ้าเป็นคนพูดน้อย ยกเว้นกับคนที่สนิทจริงๆ จึงจะพูดคุยด้วย และมักจะไม่เข้าไปทำความรู้จักกับใครก่อน เป็นคนที่ไม่ค่อยมีความมั่นใจในตัวเองมากนัก แต่ในบางครั้งก็มีความเด็ดเดี่ยวอย่างคาดไม่ถึงเหมือนกัน นอกจากนี้ข้าพเจ้ายังเป็นคนมีระเบียบแบบแผนซึ่งน่าจะซึมซับมาจากคุณแม่ ในขณะเดียวกันก็เป็นคนโรแมนติก ช่างคิดช่างฝัน มีความเป็นศิลปินอยู่บ้างซึ่งส่วนนี้น่าจะซึมซับมาจากคุณพ่อนั่นเอง ข้าพเจ้ามีนิสัยติดคนที่เข้ามาสนิทสนมและดีกับข้าพเจ้าเสมอ แต่ในที่สุดทุกคนก็ต้องจากไปด้วยต่างแยกย้ายกันไปเมื่อถึงเวลาที่ต้องไปอยู่ที่อื่นบ้าง หรือไปเรียนที่อื่นบ้าง ช่วงที่ไม่มีใครเป็นที่ยึดเหนี่ยวเป็นช่วงเวลาที่ข้าพเจ้าจะสร้างเพื่อนในจินตนาการขึ้นมาถึง 4-5 คน เพราะข้าพเจ้ารู้สึกว่ามีเพื่อนหลาย ๆ คน ทำให้อบอุ่นดี และเพื่อน ๆ เหล่านั้นก็จะหายไป เมื่อข้าพเจ้ามีเพื่อนในโลกแห่งความเป็นจริงมาแทนที่

เมื่อข้าพเจ้าเริ่มทำงานก็ทำให้มีเพื่อนมากขึ้น และมีกิจกรรมทำมากขึ้นด้วย ช่วงเวลานี้ข้าพเจ้าไม่ได้ติดใครเป็นพิเศษ จะใช้เวลากับการอ่านหนังสือ ท่องเที่ยว เล่นกีฬากับเพื่อนฝูงในกลุ่ม จนถึงปัจจุบันนี้ข้าพเจ้ามีเพื่อนที่สนิท หรือจะเรียกว่าเป็นกัลยาณมิตรก็ได้อยู่หลายคนทีเดียว คบหากันมาเกือบ 30 ปีแล้ว จะว่าไปแล้วชีวิตของข้าพเจ้านับว่ามีความสุขทีเดียว ถึงแม้จะมีเรื่องให้ทุกข์ใจบ้างก็เป็นเรื่องที่ไม่เกินกว่ากำลังกายและกำลังใจของเราที่จะผ่านพ้นไปได้ ปัจจุบันข้าพเจ้าแต่งงานมีครอบครัวแล้ว มีสามีที่แสนดี และมีชีวิตความเป็นอยู่ที่มั่นคง นับเป็นครอบครัวที่อบอุ่นถึงแม้จะไม่มีลูกก็ตาม ช่วงนี้ข้าพเจ้าไม่ได้ทำงานประจำแล้ว แต่ยังคงรับงานเป็นโครงการมาทำอยู่บ้าง ทำให้ข้าพเจ้ามีเวลาว่างมากกว่าเดิม แต่ก็ไม่ได้ทำให้ข้าพเจ้ารู้สึกเหงาแต่อย่างใด

จวบจนเมื่อต้นปี พ.ศ. 2551 เป็นปีที่ข้าพเจ้ากลับไปเรียนดนตรี เพื่อสานฝันในวัยเยาว์
ในขณะเดียวกันก็เป็นช่วงเวลาที่สามีของข้าพเจ้าตั้งใจจะบวชเป็นเวลา 1 เดือนให้คุณแม่ของเขาซึ่งอายุมากแล้ว ช่วงนั้นเราจึงยุ่งอยู่กับการตระเตรียมเรื่องเหล่านี้ และเป็นช่วงที่ข้าพเจ้ารู้สึกเป็นสุขไปด้วยที่สามีจะทำสิ่งที่ดีงามให้คุณแม่ หลังจากวันที่ข้าพเจ้าไปส่งสามีที่วัดเพื่อถือศีลก่อนบวช 1 สัปดาห์ ข้าพเจ้าเริ่มรู้สึกเหงา เศร้า เก็บตัวอยู่ในห้องหนังสือ ฟังเพลง และอ่านสมุดบันทึกของสามีที่เขียนเรื่องราวเมื่อครั้งที่เรารู้จักกันใหม่ ๆ จนตัดสินใจแต่งงานกัน ทั้ง ๆ ที่โดยปกติเราสองคนก็ไม่ได้เจอกันทุกวัน เพราะสามีของข้าพเจ้าทำงานอยู่ต่างจังหวัด เราจึงอยู่ด้วยกันเฉพาะวันหยุดเท่านั้น แต่เรามักโทรศัพท์ถึงกันทุกวัน แม้บางวันจะพูดแค่เพียงว่า “จะเข้านอนแล้วนะ” แค่นั้นเอง

แต่ครั้งนี้เราเหมือนอยู่กันคนละสถานะ ไม่สามารถติดต่อกันได้ ทำให้ข้าพเจ้ารู้สึกเหงาเศร้าเหลือเกิน และไม่แน่ใจว่าข้าพเจ้าเริ่มอยู่ในภาวะซึมเศร้าหรือยัง หลังจากที่สามีบวชจนสึกออกมาแล้ว ข้าพเจ้าก็ยังคงมีชีวิตปกติดีอยู่ จนกระทั่งวันเสาร์ที่ 10 พฤษภาคม 2551 ซึ่งเป็นวันที่ข้าพเจ้าไปเรียนดนตรีตามปกติหลังจากหมดชั่วโมงเรียนวันนั้น ข้าพเจ้ามีความรู้สึกผิดปกติขึ้นอย่างฉับพลันทันใด ข้าพเจ้าไม่อยากกลับบ้านและมีอาการอยากอยู่กับครูอีก นับแต่นั้นเป็นต้นมาข้าพเจ้าก็มีความรู้สึกเหงาเศร้า คิดถึงโหยหาอยากพบครูตลอดสัปดาห์ เฝ้ารอคอยให้ถึงวันที่จะไปเรียนดนตรีอีกครั้ง

ในระหว่างสัปดาห์ ตื่นเช้ามาแต่ละวันจะรู้สึกเหงาเศร้าคิดถึงครูตลอดเวลา บางวันมีความรู้สึกเจ็บปวดมากจนร้องไห้ออกมาแทบขาดใจทีเดียว ข้าพเจ้าไม่เข้าใจว่าเกิดอะไรขึ้นกับใจของข้าพเจ้ากันแน่ แต่รู้ว่ามันไม่ปกติเลยที่จะมีอารมณ์ความรู้สึกเช่นนั้น ครูมีอายุคราวลูกหลานแต่มีบุคลิกเป็นทอมบอย และก็ไม่ได้มีอะไรเป็นพิเศษที่ข้าพเจ้าจะต้องหลงใหลมากขนาดนั้น นอกจากเล่นดนตรีเก่ง ข้าพเจ้ารู้ว่ามีสิ่งผิดปกติเกิดขึ้นแต่ยังไม่กล้าเล่าให้ใครฟัง และถึงแม้ข้าพเจ้าจะมีหมายเลขโทรศัพท์ของครู แต่ช่วงนั้นข้าพเจ้าก็ไม่มีเหตุผลอะไรที่จะต้องโทรศัพท์ไปหาเลย

ข้าพเจ้าได้แต่อดทนและเฝ้าตามดูอารมณ์ของตัวเองตามที่หลวงพ่อชาสอน พร้อมกับจดบันทึกอาการที่เกิดขึ้นในแต่ละวันไว้ในสมุดบันทึก ในแต่ละวันข้าพเจ้าจะฟังเพลงเศร้าสลับกับการอ่านหนังสือธรรมะ นั่งจดบันทึกเนื้อเพลงที่สื่อถึงอารมณ์ความคิดถึง สลับกับธรรมะที่สอนให้ปล่อยวาง สลับไปสลับมาอยู่เช่นนี้ อาการของข้าพเจ้าจะหนักในช่วงเย็น ๆ ค่ำ ๆ และยิ่งฝนตกก็จะยิ่งตอกย้ำความเหงาเศร้าให้ข้าพเจ้ารู้สึกเจ็บปวดมากยิ่งขึ้น จนบางครั้งเหมือนแทบจะทนไม่ได้เลยทีเดียว อย่างไรก็ตาม สิ่งที่ข้าพเจ้าปฏิบัติอยู่เป็นประจำก็คือ การสวดมนต์และนั่งสมาธิทุกคืน ซึ่งทำให้อารมณ์ของข้าพเจ้าผ่อนคลายลงบ้าง และทำให้แต่ละวันของข้าพเจ้าผ่านพ้นไปได้ ข้าพเจ้าเป็นอยู่เช่นนี้ 3 เดือนเต็ม โดยไม่ได้ปริปากเล่าให้ใครฟัง เพราะรู้สึกอายเกินกว่าจะบอกใคร ด้วยไม่รู้ว่าเกิดอะไรขึ้นกับจิตใจของข้าพเจ้ากันแน่

กระทั่งวันหนึ่งข้าพเจ้าได้รับรู้ข้อมูลจากรายการโทรทัศน์รายการหนึ่งว่าคนสูงอายุมักจะเป็นโรคซึมเศร้า จึงทำให้ข้าพเจ้าฉุกคิดขึ้นมา และเข้าไปค้นข้อมูลจากอินเตอร์เน็ต ก็ได้ความรู้เกี่ยวกับโรคนี้ ข้าพเจ้าเริ่มบอกให้สามีรับรู้ว่าข้าพเจ้าอาจเป็นโรคซึมเศร้า และสามีก็รู้จักโรคนี้มาก่อนเพราะคุณแม่ของเขาเคยเป็นมาแล้ว สามีถามว่าจะไปหาหมอไหม ซึ่งช่วงนั้นข้าพเจ้าได้รู้ว่าตัวเองเป็นอะไรแล้วก็ทำให้มีความสุขขึ้นบ้าง จึงยังไม่อยากไปพบคุณหมอ

ข้าพเจ้าพยายามค้นหาสาเหตุต่อไปอีกว่าทำไมข้าพเจ้าถึงป่วยเป็นโรคนี้ และในเช้าวันหนึ่งก็นึกขึ้นได้ว่าปีนี้เป็นปีที่ข้าพเจ้าหมดประจำเดือน ข้าพเจ้าจึงไปค้นหนังสือเกี่ยวกับวัยหมดประจำเดือนมาอ่าน จึงได้รู้ว่าวัยนี้อาจมีภาวะซึมเศร้าและปวดกล้ามเนื้อ ซึ่งข้าพเจ้ามีอาการทั้งสองอย่างนี้ร่วมกัน ช่วงที่มีอาการร้องไห้จะปวดกล้ามเนื้อที่ต้นแขนมากขึ้นกว่าปกติด้วย ข้าพเจ้ารู้สึกดีใจมากที่ได้รู้สาเหตุของอาการต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นกับข้าพเจ้า สำหรับสาเหตุที่ข้าพเจ้าไม่ไปพบคุณหมอ เพราะเกรงว่าคุณหมอจะให้ทานฮอร์โมนทดแทน ซึ่งข้าพเจ้าอยู่ในกลุ่มเสี่ยงที่อาจได้รับผลข้างเคียงจากฮอร์โมน เนื่องจากข้าพเจ้ามีเนื้องอกที่มดลูก รวมทั้ง คุณพ่อและคุณแม่ก็เสียชีวิตด้วยโรคมะเร็ง

หลังจากที่ซึมเศร้าอยู่ 3 เดือน อาการของข้าพเจ้าเริ่มเปลี่ยนไป จะไม่เหงาเศร้าทุกวันและตลอดวัน แต่จะเปลี่ยนเป็นอาทิตย์เว้นอาทิตย์ ช่วงอาทิตย์ที่ข้าพเจ้าเป็นปกติก็จะไม่คิดถึงหรือโหยหาครูอย่างที่เป็น แต่อาทิตย์ไหนที่มีอาการก็จะต้องโทรศัพท์ไปหา อยากพูดอยากคุยกับครู ซึ่งระยะหลังข้าพเจ้าเริ่มสร้างความสนิทสนม จนการโทรศัพท์คุยกันในระหว่างอาทิตย์กลายเป็นเรื่องปกติ ข้าพเจ้าพยายามสานสัมพันธ์กับครูทุกวิถีทาง ซึ่งนิสัยเหล่านี้ไม่ใช่นิสัยของข้าพเจ้าในยามปกติที่จะเป็นฝ่ายสร้างสัมพันธ์กับใครก่อน เมื่อข้าพเจ้าเริ่มจับอาการที่ชัดเจนได้ว่าข้าพเจ้าจะติดครูก็ต่อเมื่อข้าพเจ้าอยู่ในภาวะซึมเศร้าเท่านั้น ข้าพเจ้าจึงเริ่มเล่าเรื่องที่เกิดขึ้นทั้งหมดให้เพื่อน ๆ ที่สนิทกันได้รับรู้และเพื่อเป็นการระบายสิ่งที่อัดอั้นอยู่ในใจของข้าพเจ้าออกไปบ้าง

ช่วงที่เพื่อน ๆ ได้รับรู้ก็จะเป็นกำลังใจ และนัดไปเที่ยวตามต่างจังหวัดด้วยกันมากขึ้น ในขณะเดียวกันข้าพเจ้าก็พยายามเยียวยาตัวเองด้วยการเขียนบันทึกประจำวันอย่างละเอียด เพื่อเอาใจมาจดจ่อกับการเขียนหนังสือ จนกระทั่งวันหนึ่ง สามีเห็นข้าพเจ้าร้องไห้มาก และบ่อยขึ้น จึงให้ไปพบคุณหมอด้านจิตเวช ซึ่งข้าพเจ้าเองก็เห็นด้วยเพราะรู้สึกไม่อยากเป็นอย่างนี้อีกแล้ว เมื่อได้เห็นอารมณ์ที่แตกต่างกันว่าในภาวะที่ปกติเรามีความสุขอย่างไร และในภาวะซึมเศร้าเราเจ็บปวด ทุกข์ทรมานอย่างไร ข้าพเจ้าจึงตัดสินใจไปพบคุณหมอประมาณเดือนธันวาคม 2551

คุณหมอคนแรกเป็นผู้ชาย ข้าพเจ้าจึงเล่าแต่เฉพาะอาการซึมเศร้าที่เกิดขึ้นเท่านั้น ไม่ได้เล่าเรื่องที่ข้าพเจ้าติดครูสอนดนตรี คุณหมอให้ทานยา Lexapro วันละหนึ่งเม็ด หลังจากทานยาวันแรก ข้าพเจ้าปวดหัวอย่างมากจากผลข้างเคียงของยา แต่วันต่อ ๆ มาอาการปวดหัวก็หายไป ข้าพเจ้าทานยาได้ประมาณสองสัปดาห์ อาการแปรปรวนค่อนข้างมากคือ เวลามีความสุขก็รู้สึกสุขเหลือล้นโดยไม่มีอะไรมาทำให้สุขได้ขนาดนั้น และได้รู้สึกว่าเราไม่เห็นจะต้องเอาใจไปยึดติดกับใครเลย แต่พอมีภาวะซึมเศร้าก็ร้องไห้มากกว่าที่เคยเป็น และกลับไปโทรศัพท์คุยกับครูเหมือนเดิม สามีของข้าพเจ้าจึงอยากให้ข้าพเจ้าเปลี่ยนไปพบคุณหมออีกคนซึ่งเป็นผู้ที่เคยรักษาคุณแม่ของเขา

ข้าพเจ้าได้ไปพบคุณหมอคนที่สอง และเล่าอาการให้ฟัง รวมถึงอาการติดครู แต่ยังไม่ได้เล่าละเอียดมากนัก เพราะในห้องจะมีนางพยาบาลนั่งอยู่ด้วย ทำให้ข้าพเจ้าไม่อยากเล่าอะไรทั้งหมด แต่ก็บอกว่าสามีเป็นห่วงที่ข้าพเจ้าไปติดครูซึ่งไม่ใช่เพื่อนที่คบกันมาเนิ่นนานเหมือนเพื่อนที่คบกันอยู่ คุณหมอบอกว่าสามีของข้าพเจ้าพูดถูก เพราะในช่วงที่เราอยู่ในภาวะแบบนี้ การตัดสินใจของเราจะไม่ดี คุณหมอจึงขอให้ข้าพเจ้างดโทรศัพท์หาครูและให้พบกันเฉพาะช่วงเรียนดนตรีเท่านั้น รวมทั้งปรับยาให้ทานเพียงครึ่งเม็ด ซึ่งในใจของข้าพเจ้าขณะนั้นไม่รับว่าจะทำตามที่คุณหมอบอกหรือไม่

หลังจากพบคุณหมอวันนั้น มีอะไรบางอย่างในใจเกิดขึ้นระหว่างสัปดาห์ ทำให้ข้าพเจ้าตัดสินใจเด็ดขาดที่จะไม่ไปเรียนดนตรีอีกต่อไป เพื่อความสบายใจของทุกคนที่ห่วงใย ถึงแม้จะยังมีชั่วโมงเรียนเหลืออยู่ก็ตาม ข้าพเจ้าไปบอกลาครูและบอกว่าข้าพเจ้าขอไปรักษาตัวให้หายก่อน ซึ่งในช่วงนั้นเราได้พัฒนาความสัมพันธ์ของเราว่าเราจะเป็นแม่ลูกกัน ข้าพเจ้าห่างหายไปเป็นเดือน โดยไม่มีการติดต่อใด ๆ ทั้งสิ้น ช่วงแรก ๆ ข้าพเจ้ายังร้องไห้เสียใจอยู่ แล้วก็ค่อยดีขึ้นบ้าง ถ้าช่วงไหนที่ข้าพเจ้ามีอาการคิดถึงครูและรู้สึกเหงาจะใช้การเขียนสมุดบันทึกช่วยในการเยียวยาตัวเอง

ผ่านไปหนึ่งเดือนมี SMSจากครูว่าคิดถึง ข้าพเจ้าจึงเริ่มหวั่นไหวอีกครั้ง ดังนั้น ช่วงไหนที่เริ่มรู้สึกคิดถึงครูอีก ข้าพเจ้าจะส่ง SMS ไปบ้างเป็นครั้งคราว เพื่อไม่ให้เป็นการบีบบังคับตัวเองมากเกินไป จนมีอยู่วันหนึ่งที่ข้าพเจ้ารู้สึกอาการหนักอีก และไม่อยากมีอาการอย่างนี้เลย จึงเข้าไปดูเว็บไซต์สมาคมสายใยครอบครัว ซึ่งเพื่อนรุ่นน้องคนหนึ่งเคยแนะนำไว้หลังจากที่ทราบข่าวว่าข้าพเจ้าป่วยเป็นโรคนี้ ในที่สุดข้าพเจ้าก็ได้รู้จักกับคุณกุ้ง ประธานชมรมเพื่อนไบโพลาร์ ได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนประสบการณ์ซึ่งกันและกัน ข้าพเจ้ารู้สึกมีความสุขมากขึ้นที่ได้เจอคนที่เข้าใจอาการเจ็บป่วยคล้าย ๆ กัน และข้าพเจ้าได้มีโอกาสเข้าร่วมแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์กับผู้ป่วยคนอื่นและญาติที่มาเข้าร่วมคลินิกอารมณ์ดีในเสาร์วันหนึ่ง

หลังจากพบคุณกุ้งวันนั้น ข้าพเจ้าให้พี่ชายทำเว็บ Hi 5 ให้ข้าพเจ้า เพื่อที่ข้าพเจ้าจะลงข้อมูลเกี่ยวกับสมาคมสายใยครอบครัว และเรื่องราวจากวารสารเพื่อนรักษ์สุขภาพจิตไปเผยแพร่ไว้ในเว็บ ในขณะเดียวกันก็ใช้เป็นช่องทางในการสื่อสารกับครูบ้าง ซึ่งเป็นการติดต่อที่ไม่ต้องเจอตัวกัน น่าจะเป็นอะไรที่ปลอดภัยกว่าสำหรับตัวข้าพเจ้าเอง สามีของข้าพเจ้าไม่ค่อยสบายใจนักที่เห็นข้าพเจ้าไปเข้าร่วมกิจกรรมของสมาคมสายใยครอบครัวเพราะเขารู้สึกว่าข้าพเจ้ามีอาการเพียงเล็กน้อยเท่านั้น เมื่อไปเข้าร่วมสมาคมนี้แล้วเกรงว่าข้าพเจ้าจะมีอาการหนักขึ้น แต่ข้าพเจ้ากลับรู้สึกว่าการที่ข้าพเจ้าได้เห็นคนที่ป่วยหนักกว่า ทำให้ข้าพเจ้ามีกำลังใจดีขึ้น และการได้เจอคนที่มีความรู้สึกเดียวกับเรา ก็เหมือนได้เจอเพื่อนร่วมทุกข์ด้วยกัน

ข้าพเจ้าไปพบคุณหมอคนที่สองอีกครั้ง และเล่าเรื่องที่ไปเข้าร่วมกิจกรรมของสมาคมสายใยครอบครัว คุณหมอสนับสนุน และครั้งนี้ข้าพเจ้าให้คุณหมอได้คุยกับสามีด้วย เพื่อให้สามีเข้าใจอาการเจ็บป่วยของข้าพเจ้ามากขึ้น เนื่องจากสามีพยายามช่วยเหลือดูแลข้าพเจ้าก็จริงอยู่ แต่ความไม่เข้าใจอารมณ์ความรู้สึกที่เกิดจากโรคนี้ สามีจึงมักใช้คำพูดที่ทำให้ข้าพเจ้าเกิดความกดดันมากกว่าจะรู้สึกสบายใจ หลังจากสามีได้รับฟังคำแนะนำจากคุณหมอครั้งนี้ก็ทำให้ความสัมพันธ์ของเราสองคนดียิ่งขึ้น คุณหมอพูดว่าเราต้องช่วยกัน คุณหมอจับมือเราข้างหนึ่ง และสามีก็ช่วย จับมือเราอีกข้างหนึ่ง แล้วเราจะผ่านไปด้วยกัน

ระยะหลังข้าพเจ้ามีอาการดีขึ้นมาก ไม่ร้องไห้อีกแล้ว แต่ยังมีอาการเหงาและหดหู่ในบางวัน ข้าพเจ้ายังค้างคาใจเรื่องอาการติดครูซึ่งยังไม่ได้รับการแก้ไข ในที่สุดข้าพเจ้าตัดสินใจไปพบคุณหมอคนที่สามซึ่งก็คือคุณหมอสมรัก เพื่อที่จะเล่าเรื่องราวทั้งหมดโดยไม่ปิดบังอะไรอีก คุณหมอบอกว่าครูเป็นเพียงสัญลักษณ์เท่านั้น จริง ๆ แล้วข้าพเจ้ามีปมอยู่ในใจมาก่อนแล้ว แต่ถูกกลบไปด้วยวัยที่เติบโตขึ้นและมีกิจกรรมให้ทำมากขึ้น แต่ ณ วันหนึ่งครูมาดึงปมที่อยู่ในใจให้ผุดออกมา คุณหมอให้ข้าพเจ้ารู้สึกขอบคุณเขาในใจด้วย หลังจากที่พบคุณหมอวันนั้น ข้าพเจ้ากลับมาวิเคราะห์ปมในใจของข้าพเจ้าด้วยตัวเอง ได้ข้อสรุปว่าเพราะข้าพเจ้าไม่ค่อยได้ใกล้ชิดกับคุณพ่ออย่างเต็มอิ่มในวัยเด็ก และคุณแม่เป็นคนดุจึงไม่ใช่คนที่ลูกจะใกล้ชิดได้ ขณะเดียวกันพี่ ๆ มีอายุห่างจากข้าพเจ้า จึงมีช่วงที่ข้าพเจ้าไม่สามารถร่วมเล่นกับพวกเขาได้เพราะยังเด็กเกินไปจึงอาจเป็นสาเหตุให้ข้าพเจ้ามีความเหงาอยู่ในใจลึก ๆ และทำให้ติดคนที่มีท่าทีดีกับข้าพเจ้า

ข้าพเจ้าได้ไปพบคุณหมอสมรักอีกเป็นครั้งที่สองและได้เล่าถึงผลการวิเคราะห์ตัวเองให้คุณหมอฟังซึ่งคุณหมอก็บอกว่าข้าพเจ้าวิเคราะห์ถูกแล้ว ข้าพเจ้าได้เรียนรู้ถึงความสัมพันธ์ที่ข้าพเจ้ามีต่อครูว่าไม่ใช่ตัวตนของครูจริง ๆ ที่ข้าพเจ้าไปยึดติดในช่วงที่ข้าพเจ้ามีอารมณ์ถดถอยจากภาวะซึมเศร้า แต่เป็นคนที่ข้าพเจ้าสร้างภาพขึ้นจากครูอีกที และหลังจากที่ได้พบคุณหมอสมรักเป็นครั้งที่สาม คุณหมอบอกว่าคนที่ข้าพเจ้ายึดติดจริง ๆ นั้นมีตัวตนอยู่จริงและเป็นคนที่มีความสำคัญในชีวิตของข้าพเจ้า ให้ข้าพเจ้ากลับไปทบทวนดูซึ่งหลังจากที่ข้าพเจ้าได้ทบทวนความสัมพันธ์และความรู้สึกที่ข้าพเจ้ามีต่อคุณพ่อแล้ว ข้าพเจ้าก็คิดว่าคุณพ่อของข้าพเจ้านี่แหละคือพระเอกในดวงใจและเป็นคนที่ข้าพเจ้าโหยหามาตลอดชีวิต ข้าพเจ้ารู้สึกเสียใจที่ไปสานสัมพันธ์ที่ไม่เป็นจริงกับครู ขณะเดียวกันก็รู้สึกสงสารตัวเองที่เกิดเรื่องแบบนี้ขึ้น

อย่างไรก็ตาม ข้าพเจ้าไม่เสียใจที่ได้ป่วยเป็นโรคนี้ เพราะทำให้ข้าพเจ้าได้รู้จักโรคนี้มากขึ้น ได้เข้าใจอารมณ์ความรู้สึกของผู้ป่วยเป็นโรคซึมเศร้าว่าเวลามีอาการเหงา เศร้า อยากร้องไห้จะมีความรู้สึกเจ็บปวดเกิดขึ้นด้วย ซึ่งข้าพเจ้าเองก็ไม่เข้าใจเหมือนกันว่าทำไมจึงรู้สึกเจ็บปวดเหลือเกินความรู้สึกตรงนี้กระมังที่ทำให้ผู้ที่ป่วยด้วยโรคนี้มักจบลงด้วยการฆ่าตัวตาย ข้าพเจ้ายังโชคดีที่ไปไม่ถึงความรู้สึกตรงนั้น นอกจากนี้ การเจ็บป่วยของข้าพเจ้ายังเปิดโอกาสให้คนรอบข้างได้เรียนรู้ไปพร้อมกับข้าพเจ้า ซึ่งจะทำให้โรคทางจิตเวชเป็นที่รู้จักมากขึ้น แม้เพียงคนกลุ่มเล็ก ๆ รอบตัวข้าพเจ้าก็ตาม และสักวันหนึ่งข้าพเจ้าคงจะได้กล่าวคำขอโทษครูด้วยตัวของข้าพเจ้าเอง เพื่อให้เราสองคนไม่มีอะไรติดค้างต่อกัน และหากจะสร้างสัมพันธ์ฉันท์มิตรกันต่อไป ก็ควรเป็นตัวตนที่แท้จริงของทั้งสองฝ่าย

ข้าพเจ้าขอขอบคุณโรคซึมเศร้าที่ช่วยให้ข้าพเจ้าได้เรียนรู้เรื่องราวมากมาย ได้มีโอกาสฝึกฝนตามดูจิตตัวเอง ขอขอบคุณสามี พี่ ๆ และเพื่อน ๆ ที่เป็นกำลังใจให้เสมอมา และขอบคุณคุณหมอทุกท่านที่ช่วยให้ข้าพเจ้าได้เข้าใจตัวเองและมีอาการดีขึ้น ทุกวันนี้ข้าพเจ้ามองโลกอย่างเข้าใจมากขึ้นและบอกเพื่อน ๆ ว่า หากเห็นใครทำอะไรที่ไม่สมเหตุสมผล อย่ารีบด่วนตัดสินว่าคนนั้นทำไม่ดี หรือเป็นคนไม่ดี เพราะทุกสิ่งที่เกิดขึ้นล้วนมีเหตุและผลทั้งสิ้น บางทีอาจเกิดจากอาการเจ็บป่วยทางอารมณ์ที่คน ๆ นั้นเองก็ไม่รู้ตัว หรือบางทีอาจเกิดจากสภาพแวดล้อมที่สร้างปมฝังลึกอยู่ในใจของคน ๆ นั้นมาเนิ่นนานแล้วก็ได้ ซึ่งทำให้ข้าพเจ้านึกถึงคำสอนของพระพุทธเจ้าที่กล่าวว่า “ทุกสิ่งล้วนเกิดแต่เหตุ เมื่อเหตุดับทุกสิ่งก็ดับ” นั่นเอง

เขียนโดย ทิงเกอร์เบลล์

29 พฤษภาคม 2552

ดูเหมือนครอบครัวเราโต้เถียงกันมากเลย นี่เป็นเรื่องปกติหรือเปล่า?


การที่พ่อแม่กับลูกๆ โต้เถียงกันเป็นเรื่องปกติธรรมดาของชีวิตครอบครัว บางครอบครัวหลีกเลี่ยงการโต้เถียง จึงดูเหมือนสงบสุข ซึ่งนั่นเป็นเพียงความสงบสุขที่ปั้นแต่งขึ้นเท่านั้นเอง หากจะให้ลูกๆ เติบโตเป็นผู้ใหญ่ที่มีความรับผิดชอบ เราควรให้พวกเขามีส่วนในประเด็นปัญหาต่างๆ ของครอบครัว และการใช้เวลารับฟังฝ่ายต่างๆ ในครอบครัวเมื่อมีการขัดแย้งต่อสู้กันก็เป็นเรื่องสำคัญด้วย เพราะจะได้หาทางแก้ปัญหาและกลับมากลมเกลียวกันอีกครั้งหนึ่ง การรบรากันไม่ใช่สิ่งเลวร้าย ขอเพียงคุณทำตามแนวทางต่อไปนี้
เลือกว่าคุณต้องการสู้เรื่องอะไรและไม่สู้เรื่องอะไร
ประเด็นปัญหาบางอย่างก็ไม่มีค่าควรแก่การนำมาทะเลาะ การเลือกว่าจะสวมถุงเท้าหรือรองเท้าผ้าใบคู่ไหนไปโรงเรียนไม่ควรค่าแก่การทะเลาะ นอกจากนี้ การจะโต้เถียงกันว่าใครถูกใครผิดเมื่อไม่มีฝ่ายไหนเต็มใจยอมให้ก็ไม่ใช่เรื่องควรนำมาทะเลาะกัน ขอให้ระวังการเลือกประเด็นที่คุณต้องการจะนำมาทะเลาะโต้เถียงกัน
เปิดใจให้กว้าง
การให้ลูกชนะในการโต้เถียงบ้างบางครั้งไม่ใช่สิ่งที่ผิด บ่อยครั้งพ่อแม่จำเป็นต้องเรียนรู้ศิลปะการฟังแทนที่จะด่วนตัดสิน เมื่อลูกๆ สามารถโน้มน้าวคุณในเรื่องที่สำคัญได้ ก็ขอให้ยอมรับอย่างไม่ลังเล บอกเขาว่า “ถูกต้องแล้วลูก” ต้องทำให้ลูกแน่ใจและเข้าใจว่าคุณถือว่ามุมมองของเขามีค่า และโดยการพูดคุยสื่อสารถึงกัน ความขัดแย้งก็จะคลี่คลายไป ชัยชนะไม่สำคัญอะไรนัก ตามปกติแล้วการนิ่งเสียไม่ได้สร้างสรรค์การสื่อสารที่ดีขึ้น
พ่อแม่ควรกำหนดขอบเขตการโต้เถียง
ตราบที่การโต้เถียงอยู่ในกรอบกติกา การพูดคุยเกี่ยวกับประเด็นปัญหาก็เป็นสิ่งที่ถูกต้อง แต่ไม่ควรปล่อยให้ทะเลาะกันจนควบคุมไม่ได้ คำพูดที่ใช้ควรแสดงความเคารพและการโต้แย้งควรนำไปสู่ทางแก้ อย่าปล่อยให้ตัวคุณเองหรือคนอื่นๆ ด่าหยาบคายหรือตะคอก หรือแผลงฤทธิ์อาละวาด อย่าเยาะหยันลูกของคุณว่าข้อโต้แย้งของเขาไร้สาระ อย่าหัวเราะเยาะสิ่งที่เขาพูด
พึงตระหนักด้วยว่าลูกๆ ของคุณควรจะรับผิดชอบพฤติกรรมของตนมากขึ้นตามวัย ตัวอย่างเช่น คุณภาพของการบ้านที่ลูก (วัย 10 ขวบ) ทำนั้น คุณไม่ต้องรับผิดชอบหมดคนเดียว แต่คุณเสนอแนะเพียงแค่ให้เปลี่ยนแปลงบางอย่างได้ ปล่อยให้ครูเป็นผู้วินิจฉัย ซึ่งจะช่วยให้คุณไม่ต้องปวดหัวได้มากทีเดียว เมื่อลูกๆ ของคุณตำหนิคุณอย่างเจาะจงตัว อย่างเช่นถ้าลูกบอกว่า “พ่อไม่รู้หรอกว่าพ่อกำลังพูดเรื่องอะไร!” ก็ถึงเวลาที่จะต้องพักยก คุณควรบอกลูกตอนนั้นว่า “การพูดคุยกันครั้งนี้ไปไม่ถึงไหนเลย เราต้องหยุด ให้ใจเย็นลง แล้วค่อยกลับมาพูดกันใหม่” ให้นัดเวลาที่จะกลับมาพูดคุยกันอีกครั้งหนึ่งและรักษาสัญญา! คุณกับลูกก็จะมีเวลาที่จะคิดและวางยุทธวิธีอีกครั้ง
บางครอบครัวก็เลือกที่จะเขียนแจกแจงเหตุผลและข้อโต้แย้งลงบนกระดาษ เพื่อจะได้อภิปรายข้อดีข้อเสียของการตัดสินใจหนึ่งๆ กฎที่ดีประการหนึ่งก็คือกำหนดเวลาให้สมาชิกแต่ละคนพูด จากนั้นก็ให้มีเวลาสำหรับคนอื่นๆ ได้แสดงความคิดเห็นด้วย ในกลุ่มบำบัดรูปแบบหนึ่ง เราเรียนรู้ที่จะให้คนที่จะพูดถือผ้าเช็ดหน้า และเมื่อพูดจบแล้วก็ส่งผ้าเช็ดหน้านั้นให้คนที่จะพูดต่อไป คุณต้องกำหนดตัวผู้รักษาเวลาด้วย เพื่อคุณจะกำกับดูแลเวลาว่าแต่ละคนได้โอกาสแสดงมุมมองตนอย่างเท่าเทียมกัน
จะทำอย่างไรเมื่อปัญหาเดิมเกิดขึ้นซ้ำๆ
ถ้าเกิดความขัดแย้งในเรื่องเดิมๆ ครั้งแล้วครั้งเล่า ก็ให้ดูว่ารากเหง้าของการทะเลาะโต้เถียงกันคืออะไร อะไรเป็นเหตุให้ใช้การโต้เถียงกันซ้ำแล้วซ้ำเล่า จากนั้นหาวิธีป้องกันไม่ให้เกิดขึ้นอีก
ตัวอย่างเช่น ถ้าลูกไม่ยอมเข้านอนตามเวลาคืนแล้วคืนเล่า เขาอาจจะใช้การโต้เถียงเป็นทางที่จะได้อยู่ดึกขึ้นอีกหน่อยหนึ่ง หรือเป็นทางที่จะให้ได้รับความสนใจมากขึ้น หรือถ้าลูกทะเลาะกับคุณเรื่องทำการบ้านซ้ำแล้วซ้ำเล่า คุณควรพยายามหยุดความขัดแย้งนี้โดยเขียนสัญญาขึ้นมาเลยว่า ความคาดหวังคืออะไร ความรับผิดชอบของลูกคืออะไร และถ้าเขาทำการบ้านจะได้รับรางวัลอะไร ถ้าเขาไม่ทำการบ้านเขาจะถูกลงโทษอย่างไร (พฤติกรรมมีผลสืบเนื่อง!) ขอย้ำอีกครั้งว่า การบ้านไม่ใช่สิ่งที่พ่อแม่ต้องรับผิดชอบ คุณไม่ควรทำให้การบ้านกลายเป็นประเด็นปัญหาในบ้าน ถ้าผลลัพธ์ออกมาแย่มาก ก็ไม่อาจโทษพ่อแม่ แต่เป็นเรื่องของเด็กกับครูของเขา ทั้งคุณและลูกควรลงชื่อในสัญญา เห็นพ้องกันว่าจะทำตามสัญญา และ (หวังว่า) จะทำให้ความขัดแย้งเรื่องนี้จบสิ้นลง
พันธมิตรหรือฝ่ายที่สาม
บางครอบครัวมีแนวโน้มจะดึงคนอื่นๆ เข้ามาในความขัดแย้ง หวังว่าคนเหล่านั้นจะมาเป็นคนกลางไกล่เกลี่ย แต่ผลมักจะกลับเป็นว่าฝ่ายที่สามจะเข้าข้างฝ่ายหนึ่งและทำให้การโต้เถียงทะเลาะเบาะแว้งยิ่งเลวร้ายลง บางครั้งบุคคลที่สามก็อาจถูกใช้เพื่อเบี่ยงเบนจากประเด็นปัญหาที่แท้จริง
พบได้ทั่วไปทีเดียวว่าทุกครอบครัวมีพันธมิตรและคู่แข่ง บางครั้งแม่กับลูกสาวรวมหัวกันต่อสู้กับพ่อหรือลูกชาย หรือพี่น้องสองคนรวมหัวกันต่อต้านพ่อหรือแม่ในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง แต่ในครอบครัวที่แข็งแรงการรวมตัวกันอย่างนี้จะไม่คงอยู่ตายตัว แต่จะเปลี่ยนไปตามสถานการณ์ และไม่ขัดขวางการทำหน้าที่ของครอบครัว แต่ถ้าการรวมหัวกันเป็นไปอย่างตายตัวและคงอยู่ยืนยาว ก็อาจก่อให้เกิดความเสียหายแก่ครอบครัวได้ เป็นการดีที่คุณจะพิจารณาว่าคุณกำลังใช้การรวมหัวกันข้างต้นหรือไม่ ถ้าใช้อยู่ก็ให้เลิกเสีย
โดยรวมแล้ว จะเป็นผลดีต่อลูกมากที่สุดถ้าเขาเห็นว่าพ่อแม่รวมกันเป็นทีมเดียว เป็นหน่วยเหนึ่งเดียวกัน รักเคารพกันและกัน
บ่อยครั้งนักที่เราไม่ตระหนักว่าเรามีพันธมิตรแบบนี้ในครอบครัวของเรา แต่เพื่อจะให้เรารู้ความเคลื่อนไหวในความสัมพันธ์ของครอบครัวเรา ขอให้ถามคำถามต่อไปนี้ เช่นว่า “ฉันมีแนวโน้มจะเห็นพ้อง (หรือเห็นต่าง) กับสมาชิกครอบครัวคนใดมากที่สุด? เมื่อลูกๆ ของฉันทะเลาะกัน โดยทั่วไปฉันมักเข้าข้างใคร? ตามปกติฉันมักจะใช้เวลาว่างกับใคร? คนใดในครอบครัวทำให้ฉันโกรธได้มากที่สุด?”
ให้แน่ใจว่าคุณรักสมาชิกครอบครัวทุกคนเท่าเทียมกัน และไม่ให้ใครใช้ประโยชน์จากการเป็นคนโปรด การเรียนเก่งไม่ใช่เหตุที่ทำให้ได้รับความรักมากขึ้น เราควรรักกันแบบไม่มีเงื่อนไข
เด็กๆ เรียนรู้จากสิ่งที่ได้เห็นและได้ยิน
แบบอย่างของพ่อแม่เป็นสิ่งที่หล่อหลอมเราได้มากที่สุดมาตลอด จงพยายามสำแดงให้ลูกๆ เห็นว่า การโต้เถียงที่ดีจะนำไปสู่ทางแก้ปัญหาที่ดีและความสงบสุขในบ้าน ให้ใช้เวลาส่วนตัวกับคู่สมรสประเมินด้วยกันเป็นครั้งคราวว่าคุณประสบความสำเร็จเพียงใดในการแก้ไขประเด็นปัญหาครอบครัว ถ้าจำเป็นต้องเปลี่ยนแปลงก็ให้เสนอแนะการเปลี่ยนแปลง ขณะเดียวกันก็มุ่งหาการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีไม่ใช่การเปลี่ยนแปลงแบบมีเงื่อนไข ตัวอย่างเช่น เมื่อสามีอารมณ์ไม่ดีอยู่เรื่อย ก็ให้ถามว่าเขารู้สึกอย่างไร และฟังเขาด้วยความจริงใจ นี่อาจช่วยให้คุณเข้าใจว่าอารมณ์ไม่ดีนั้นมีรากเหง้าจากเรื่องอะไร ถามตนเองด้วยว่าคุณมีส่วนทำให้เขาอารมณ์ไม่ดีด้วยไหม และคุณจะเปลี่ยนแปลงตนเองอย่างไรเพื่อสรรค์สร้างบรรยากาศในครอบครัวให้ดีขึ้น
บางครั้งลูกๆ อาจจะสอนบทเรียนอันล้ำค่าเกี่ยวกับความซื่อตรงและความยุติธรรมแก่คุณ จงเต็มใจเรียนจากพวกเขา ขณะที่พวกเขาก็เรียนจากพฤติกรรมของคุณเช่นกัน
การคืนดีอาจเป็นเรื่องสนุกก็ได้
การที่พ่อแม่ทำให้สมาชิกครอบครัวคืนดีกันอาจเป็นเรื่องน่าชื่นชมยินดี กล่าวอีกนัยหนึ่งก็คือ เป็นการฟื้นความสงบสุขในบ้านและบอกลูกๆ ว่าสงครามสงบแล้ว บางครั้งก็ต้องใช้ความกล้าหาญที่จะยอมรับกับลูกๆ ว่าคุณผิดและขอให้เขายกโทษให้คุณ เมื่อยกโทษให้กันแล้วก็เป็นการดีที่จะเฉลิมฉลองด้วยการโอบกอดหรือการเลี้ยงอาหาร การกอดและการสัมผัสกายอย่างเหมาะสมเป็นการแสดงความชื่นชมที่คุณมีต่อลูกได้อย่างดี ทั้งบ่งบอกว่าความโกรธและความผิดหวังของคุณมลายหายไปแล้ว คำพูดยืนยันชื่นชมเขาก็เป็นสิ่งดี เพื่อว่าคำพูดและการกระทำจะสอดคล้องต้องกัน
(แหล่งข้อมูล: Parent Effectiveness Training, Dr. Thomas Gordon; Dare to Discipline, Dr. James Dobson, 1970.)

“ขอขอบคุณองค์การ The Banyan และ Kendra Warnecke ผู้ประพันธ์ ที่อนุญาตให้แปลและตีพิมพ์เรื่องราวเหล่านี้ได้โดยไม่คิดค่าลิขสิทธิ์”

เกรซ
ขณะนั่งตรงกันข้ามกับเกรซในซ่าหรีสีเหลืองสดใสดังดวงตะวัน ในสายตาที่จับจ้องมาอย่างเข้มแข็งและมั่นใจ เราไม่อาจจับร่องรอยแม้น้อยนิดของความไม่มั่นคงได้เลย (อย่าว่าแต่โรคจิตเวช) ไม่ต้องสงสัยเลยว่ากำลังซึ่งติดตัวมาแต่เกิดช่วยให้เธอเอาชนะอุปสรรคต่างๆ ในชีวิต การหายป่วยได้อย่างน่าทึ่งของเธอคงจะมาจากทั้งความสามารถในการฟื้นตัวตามธรรมชาติของเธอเองพอๆ กับการแทรกแซงโดยเร็วทางการแพทย์ ขณะที่เธออ้างว่าความเจ็บป่วยเกิดขึ้นฉับพลัน หลังจากเธอเร่ร่อนออกจากบ้านไม่นาน สามีของเธอกล่าวว่า เธอป่วยอยู่สามปีก่อนหายไป ไม่ว่าจะเป็นอย่างไหน จากสภาพที่ค่อนข้างดีของเธอขณะมาถึงองค์กรร่มไทร เจ้าหน้าที่สรุปว่าเธออาศัยข้างถนนเพียง “ระยะสั้นๆ” ด้วยยาที่ได้รับ สุขภาพของเธอดีขึ้นอย่างเด่นชัด ช่วยให้เธอกลับบ้านได้หลังจากอยู่ที่องค์กรร่มไทรเพียงหนึ่งเดือน
เช่นเดียวกับหญิงมากมายหลายคนที่บ้านพักพิงร่มไทร เรื่องราวของเกรซเป็นหนึ่งในความสิ้นไร้พลังอำนาจขณะเผชิญกับการถูกคนที่รักทำร้ายอย่างยืดเยื้อ เกรซใช้ชีวิตสามปีแรกในรัฐเค-ราลากับแม่ชื่อลีลาและพี่ๆ ห้าคน หลังจากพ่อตาย แม่ของเธอแต่งงานใหม่ และครอบครัวย้ายมาที่บ้านเดิมของพ่อเลี้ยงคือเมืองมัดราส ในเมืองนี้ ลีลาให้กำเนิดน้องสาวต่างบิดาของเกรซสามคน เกรซเล่าว่าลีลาโกรธแค้นสามีคนแรกอย่างรุนแรงที่ทิ้งเธอไว้อย่างสิ้นไร้ไม้ตรอกกับลูกๆ หกคน เกรซพรรณนาให้เห็นว่า แม่ทำร้ายทั้งร่างกายและจิตใจของลูกๆ จากการแต่งงานครั้งแรกแสนสาหัสอย่างไรบ้าง เพื่อให้เห็นภาพ เธอเปิดให้เราดูแผลเป็นที่ข้อมือซึ่งเธอใช้ปัดป้องอ่างเหล็กซึ่งแม่ใช้ตีเธอ จากนั้นเล่าต่อไปว่า ตรงกันข้าม แม่จะปรนเปรอความรักแก่ลูกๆ ที่เกิดจากสามีคนที่สอง ความร้ายแรงของการที่แม่ไม่ยอมรับเสียเลยกับความอยุติธรรมอันลึกล้ำที่ตามมาชักนำให้พี่สาวคนหนึ่งของเกรซฆ่าตัวตาย
ต่อมาชีวิตสมรสครั้งที่สองของลีลาล่มสลาย นำไปสู่การแยกจากสามีในตอนที่เกรซอายุได้สิบสามปี เพื่อเลี้ยงดูลูกๆ ลีลาเริ่มทำงานเป็นหญิงรับใช้ดูแลทารก และบังคับให้เกรซหยุดเรียนเพื่อมาดูแลน้องสาวทั้งสามคน เรื่องนี้เกรซยังโกรธลีลาจนถึงทุกวันนี้ ดูเหมือนว่าลีลาจงเกลียดจงชังเกรซ เจาะจงตัวเกรซเพียงคนเดียวว่าไม่คู่ควรที่จะเรียนให้จบ เกรซขุ่นเคืองที่เป็นเพียงคนเดียวในลูกเก้าคนที่ไม่ได้เรียนภาษาอังกฤษ ทำให้เสียเปรียบมากทีเดียวเวลาหางานทำ เธอรู้สึกว่า การไร้การศึกษา รวมกับการที่แม่เหยียบย่ำเธอเสมอ เป็นรากเหง้าของปมด้อยของเธอ ยิ่งกว่านั้น เธอเชื่อว่าเมื่อไม่ตระหนักถึงคุณค่าในตนทำให้เธอยอมทนสามีผู้ชอบทำร้ายในเวลาต่อมา จากการถูกเหยียดหยามโดยการต้องเสียสละการศึกษาของตนเพื่อเล่นบทแม่ของน้องสาวต่างบิดา ทำให้เกรซซึมเศร้ามากขึ้นทุกทีในช่วงหลายปีนั้น จนถึงขั้นกินยาพิษเพื่อหนีความทุกข์สามครั้ง แต่ทั้งสามครั้งนั้น เธออาเจียนยาพิษออกมาโดยไม่ตั้งใจ เมื่อความพยายามฆ่าตัวตายเหล่านี้ล้มเหลว เธอจึงเชื่อว่าพระเจ้าประสงค์ให้เธอมีชีวิตอยู่ ความรู้อันนี้ให้พลังแก่เธอที่จะอดทนบากบั่นต่อไป
เมื่อน้องๆ โตขึ้น เธอสามารถหางานทำได้ เธอทำงานเป็นคนดูแลเด็กประมาณหนึ่งปี และทำงานเป็นผู้ช่วยในห้องทดลองอีกประมาณหนึ่งปี เพื่อจะได้เป็นอิสระมากขึ้น เกรซย้ายออกจากบ้านแม่ไปอยู่กับพี่สาวและพี่เขย แต่ปรากฏว่าความเป็นอยู่ก็ยังไร้สุข เกรซบอกว่าสาเหตุเพราะพี่เขยทำกะหลิ้มกะเหลี่ยกับเธอ ขณะกำลังคิดประเมินว่าจะออกจากสถานการณ์นี้อย่างไร (หาว่าเป็นไปได้แค่ไหนที่จะทำงานในรัฐเค-ราลาหรือบังกาลอร์) คนรู้จักคนหนึ่งก็ขอเธอแต่งงาน
ตอนอายุสิบเก้าปี เกรซแต่งงานกับสุชิล และย้ายไปอยู่กับครอบครัวของเขา ผลปรากฏเหมือนกับคำกล่าวที่ว่า หนีเสือปะจระเข้ หลังจากแต่งงาน ครอบครัวของสุชิลรู้สึกว่าถูกโกงเพราะเกรซนำเงินสินสอดมาน้อย และครอบครัวของเธอก็รู้สึกว่าถูกโกงเมื่อพบว่าความจริงว่า สุชิลไม่ใช่ผู้ตรวจการโรงน้ำแข็งแต่เป็นพนักงานขายต่ำต้อย ครอบครัวของเกรซแนะนำให้หย่า ขณะเดียวกันครอบครัวของสุชิลก็ไม่สบายใจกับการแต่งงานนี้ เริ่มทำไม่ดีต่อเธอ เมื่อคณะผู้นำท้องถิ่นตำหนิครอบครัวของสุชิลที่ประพฤติอย่างนั้น เกรซกับสุชิลก็ย้ายไปอยู่บ้านของตนเอง สิบเอ็ดเดือนหลังจากแต่งงาน เกรซให้กำเนิดแจ็ค และสามปีหลังจากนั้น ฟิลิปลูกชายคนที่สองคือก็เกิดมา เด็กชายสองคนนี้เป็นแหล่งแห่งความรักกับแสงสว่างที่ไม่แปดเปื้อนใดๆในชีวิตของเธอ และเป็นสาเหตุที่ทำให้เธอยังดิ้นรนเพื่อจะอยู่รอดต่อไป เธอจำต้องรวบรวมกำลังทั้งหมดที่มีเพราะชายคนที่เธอแต่งงานด้วยนั้น แท้จริงเป็นทั้งขี้เมาและคนชอบทำร้ายร่างกาย
นอกจากความรักที่เธอมีต่อแจ็คและฟิลิป กับความปรารถนาอันแรงกล้าที่จะให้ชีวิตที่ดีกว่าแก่ลูกทั้งสองคน แรงขับอันทรงพลังในชีวิตของเกรซคือความใผ่ฝันส่วนตัวของเธอเอง (แม้เธอจะไม่มีความมั่นคงใดๆ) เธอสมัครเข้าเรียนวิชาตัดเย็บเสื้อผ้าที่คริสตจักรท้องถิ่นจัดให้ และพัฒนาทักษะด้านนี้ได้โดยเร็ว ความมั่นใจในตนเองเพิ่มพูนขึ้น เมื่อเธอได้งานตัดเย็บที่บริษัทส่งออกแห่งหนึ่งหลังเรียนจบ ทว่า แม้เธอสนุกกับความอิสระระดับใหม่นี้ สถานการณ์ในบ้านยังเลวร้าย ราวๆ ช่วงนี้เอง โรคจิตเวชเริ่มเข้าครอบงำเธอ
เธอไม่ค่อยรู้แน่ชัดว่าเหตุการณ์หลังจากนั้นเป็นอย่างไร และเรื่องที่เธอเล่าก็ไม่สอดคล้องกับเรื่องที่สามีบอก อย่างไรก็ดี ทั้งสองเห็นพ้องกันว่า สภาพของเธอแย่ลง สมาชิกครอบครัวจึงต้องขอความช่วยเหลือจากสถาบันสุขภาพจิตของรัฐในมัดราส เนื่องจากช่วงเวลานี้เลือนรางอยู่ในหมอกมัวทางจิต เกรซบอกไม่ได้ว่าเกิดอะไรขึ้นหลังจากนั้น แต่เธอรู้ว่า เธอแบ่งเวลาให้แก่การทำงานที่บริษัทส่งออกกับการไปอยู่กับพี่สาวหรือไม่ก็กับสามี เธอเล่าว่า วันหนึ่ง หลังจากอ่านพระคัมภีร์ เธอรู้สึกมีแรงผลักดันให้ไปเสียจากสามี ดังนั้นเธอจึงเดินออกจากบ้านไป เธอย้อนระลึกไม่ได้ว่า ไปที่ไหนหรือเกิดอะไรขึ้นระหว่างที่เร่ร่อนอยู่นั้น เมื่อคนที่สัญจรผ่าน เห็นเธอสับสน เตร็ดเตร่อยู่ตามถนน บุคคลผู้มีใจห่วงใยผู้นี้เรียกองค์กรร่มไทรให้ไปรับตัวเธอมา นอกจากเสื้อผ้าแล้ว ทรัพย์สินเพียงอย่างเดียวที่เธอมีในขณะนั้นก็คือ พระคัมภีร์ไบเบิล
หลังจากเข้ามาอยู่ที่องค์กรร่มไทรสองสามสัปดาห์ สุชิลพร้อมกับลูกสองคนมารับเธอกลับบ้าน แต่เกรซยืนกระต่ายขาเดียวว่าไม่ไป และบอกองค์กรร่มไทรว่า ถ้าบังคับให้กลับ เธอจะฆ่าตัวตาย เธอไม่ต้องการกลับไปหาสามีหรือพี่สาว แต่ปรารถนาจะเป็นอิสระทางการเงินเพื่อจะเลี้ยงดูลูกๆ ด้วยตนเอง องค์กรร่มไทรรู้สึกว่า ด้วยทักษะการตัดเย็บเสื้อผ้าของเธอ เป้าหมายที่ตั้งนั้นเป็นจริงได้ หลังจากอาการป่วยหายดีแล้ว ดังนั้น จึงรักษาเธอด้วยยา และให้เวลาเธอหายป่วย เธอดีขึ้นอย่างรวดเร็ว หลังจากรับเข้ามาอยู่ที่ร่มไทรหนึ่งเดือน ก็สมัครใจกลับไปอยู่กับสามีและลูก เธอรู้ว่าการกลับไปอยู่กับสามีไม่ใช่เรื่องง่าย แต่เธอทำด้วยความแน่วแน่และกำลังที่ฟื้นขึ้นใหม่ ด้วยรู้ว่าลูกๆ ต้องการเธอมากเพียงใด และเธอก็ต้องการอยู่กับพวกเขามากเพียงใด เธอมีสิ่งปลอบประโลมใจจากที่รู้ว่าสามีห่วงใยเธอเพียงใด แม้ว่าเขาทุบตีเธอทุกสามวัน แต่สองวันระหว่างนั้นเขาก็เต็มด้วยความรักและใจดี เกรซกล่าวว่าพระเจ้าเป็นผู้ที่ให้กำลังแก่เธอที่จะก้าวเลยความคับข้องใจต่างๆ ในชีวิตของเธอ
เกรซปรารถนาวัยเด็กที่เป็นสุขกว่าที่เป็นเหลือเกิน แต่เป็นไปไม่ได้ เธอเสียดายที่สูญเสียพ่อไปตั้งแต่เด็ก และถูกเลี้ยงดูโดยแม่ที่ไม่รักเธอ บังคับให้เธอทิ้งการเรียน เธอวาดภาพว่า ถ้าเธอเป็นลูกกำพร้ายังดีกว่าเป็นเด็กที่ถูกทำร้าย และเธอยังคับข้องใจอีกด้วยที่ในวัยผู้ใหญ่เธอยังถูกสามีทำร้ายอยู่อีก แต่เธอรู้สึกว่าได้รับพรที่มีลูกสองคนซึ่งให้ความหมายแก่ชีวิตของเธอ ลูกชายสองคนเป็นเพื่อนและเป็นคนที่เธอไว้วางใจเล่าเรื่องต่างๆ ให้ฟัง และเธอมีชีวิตอยู่เพื่อให้ความรักที่เธอไม่เคยได้รับแก่พวกเขา เธอตัดสินใจแน่วแน่ที่จะให้การศึกษาที่ดีแก่ลูกๆ และรู้ว่าเธอต้องรักษาสุขภาพให้แข็งแรง เพื่อไม่ว่าเกิดอะไรขึ้น เธอจะสามารถจัดหาสิ่งจำเป็นแก่ลูกๆ ได้ ความปรารถนาที่จะเป็นอิสระพาเธอมาที่องค์กรร่มไทรสัปดาห์ละสามครั้งเป็นเวลาสองเดือนเพื่อเรียนหลักสูตรเสริมสวย เธอบอกว่า เธอชอบมาเยี่ยมองค์กรร่มไทร เพราะสิ่งแวดล้อมสงบสุข ทั้งทุกคนก็เคารพกัน เธอเข้าร่วม “ศักดิ” กลุ่มสนับสนุนกันและกันซึ่งตั้งขึ้นที่องค์กรร่มไทร เพราะเธอต้องการจะช่วยหญิงที่ทนทุกข์จากโรคจิตเวชโดยแสดงให้เห็นว่าเป็นไปได้ที่จะหายและก้าวต่อไปข้างหน้า เกรซบอกว่า พระเจ้าจะเสด็จมาเมื่อไรก็ได้ เธอต้องการจะดำเนินชีวิตอย่างดี เพื่อเธอจะตอบคำถามพระองค์ได้ในวันสุดท้ายนั้น

บทเสริมท้ายเรื่อง
หนึ่งปีหลังจากการสัมภาษณ์ เกรซทนทุกข์จากการป่วยซ้ำอีกครั้งเมื่อเด็กๆ ในละแวกบ้านเล่นไฟแล้วพลั้งพลาดไปเผาบ้านของเธอ เธอไปอยู่กับแม่ชั่วคราว และองค์กรร่มไทรช่วยหาหอพักให้ลูกชายสองคนของเธอในช่วงที่เธอกำลังตั้งตัวใหม่อีกครั้ง หลังจากเข้าๆ ออกๆ ทำงานเป็นคนเลี้ยงเด็ก เมื่อไม่นานมานี้ เกรซได้งานรายได้ดีที่ร้านเสริมสวยแห่งหนึ่ง

สัปดาห์นี้เองเพื่อนคนหนึ่งส่งรูปมาให้จากเวอร์จิเนีย รัฐที่ผมเกิดและเติบโต สิ่งที่เห็นคือ หิมะปลายฤดูหนาว ปกคลุมทุกสิ่งทุกอย่าง หิมะนั้นสูงประมาณซัก 30 เซนติเมตรได้ ทุกอย่างดูขาวโพลนไปหมดและก็ ดู โอ้โห หนาวมาก ทำให้ผมหวนนึกถึงความทรงจำสมัยยังเด็ก ผมจำได้ว่า หลายๆครั้งตอนผมเป็นเด็ก ผมจะนอนอยู่บนเตียงแล้วมองออกไปดูหิมะที่พึ่งตกใหม่ๆ อากาศข้างนอกเย็นจัด แต่ผมอบอุ่นสบายอยู่บนเตียงนอน บ้านผมมีเครื่องทำความร้อนที่ยอดเยี่ยมมาก ทำให้ทั้งบ้านอบอุ่น ตอนนั้นผมคงนึกว่า “เยี่ยมไปเลย ได้ดูหิมะแล้วก็ยังได้อยู่อุ่นสบายพร้อมๆกัน”

ตอนโตขึ้นมานี้ ผมได้ตระหนักว่ามีเด็กอีกจำนวนมากที่ไม่ได้มีบรรยากาศอบอุ่นสะดวกสบายทางบ้าน ผมมีความทรงจำนับไม่ถ้วน ในความรู้สึกมั่นคง ความรัก และรู้ว่าตนเองมีคุณค่าอย่างเด็กคนหนึ่ง เด็กๆในหลายประเทศนึกไม่ออกว่าความรู้สึกแบบนี้เป็นเช่นไร เพราะว่าต้องอยู่ท่ามกลางความกลัว ความยากจน ไม่มีผู้ใหญ่ที่สนใจว่าพวกเขาจะคิดอย่างไร

ครอบครัวถูกออกแบบขึ้นมาโดยพระผู้สร้างเพื่อให้เป็นสถานแห่งความมั่นคงปลอดภัย และการเติบโตของสมาชิกทุกคน แต่ละคนมีหน้าที่ที่จะต้องทำ เช่นเดียวกัน ทุกๆ คนจะเป็นผู้รองรับพฤติกรรมและทัศนคติของสมาชิกคนอื่นๆ จริงอยู่เด็กๆ อาจจะเปลี่ยนไปมากเมื่อเขาเติบโตและเป็นผู้ใหญ่มากขึ้น ส่วนผู้ใหญ่เองก็ได้เปลี่ยนหรือถูกเปลี่ยนแปลงจากเหตุการณ์ทั้งหลายในครอบครัวด้วยเช่นกัน เมื่อเราคิดถึงประโยชน์ของการเป็นครอบครัว เราก็จะพบว่าแท้จริงแล้วครอบครัวก็มีผลลบกับผู้คนได้เช่นกัน

ก่อนอื่นใด เราทุกคนรู้ดีว่าครอบครัวเป็นหน่วยพื้นฐาน เป็นองค์กรที่เบื้องต้นของสังคม ไม่ว่าคุณจะไปที่ไหน คุณจะพบครอบครัวได้ทุกที่ทั่วโลก เราจะไม่พบว่าสังคมบางแห่งมีครอบครัว และสังคมอื่นบางแห่งไม่มีครอบครัว ครอบครัวทั้งหมดในโลกนี้อาจไม่เหมือนกัน แต่ก็ถูกจัดเป็นครอบครัว เรารู้ว่าครอบครัวคืออะไร และครอบครัวมีไว้เพื่ออะไร

ปกติแล้วใจกลางของครอบครัวก็คือคู่สมรส สามีและภรรยา หน้าที่และความรับผิดชอบอาจแตกต่างกันไปแล้วแต่วัฒนธรรม แต่ก็ไม่ยากที่จะบอกว่าใครเป็นใครในครอบครัว ขณะที่บทบาทอาจไม่เหมือนกันทั่วทั้งโลก เรายังได้เห็นรูปแบบ และรู้ว่าครอบครัวถูกสร้างขึ้นมาอย่างมีจุดมุ่งหมาย เราเพิ่มลูกๆเข้าไปให้กับสามีและภรรยา ทำให้เกิดเป็นหน่วยพื้นฐานของครอบครัว ถ้าเราขยายโฟกัสของภาพนี้ให้กว้างขึ้น เราจะพบว่าด้านบนมีคนที่สูงวัยกว่าสมาชิกคนอื่นในครอบครัว และด้านล่างเราจะเห็นอีกกลุ่มซึ่งจะมีอายุน้อยกว่าในครอบครัว และนี่ก็คือภาพขยายของครอบครัวซึ่งเราจะเห็นสามีและภรรยาอยู่ปลายด้านหนึ่ง และอีกด้านหนึ่งเราจะเห็นครอบครัวคือสามีและภรรยาของลูกๆ ในหน่วยพื้นฐานนี้ ขึ้นอยู่กับสังคม การรวมกันแบบนี้อาจจะเรียกว่า “ครอบครัวของฉัน”

ครอบครัวอาจยังเรียกได้ว่าเป็น “ครอบครัว” แม้เมื่อคนสำคัญในภาพหายไป พ่อหรือแม่เพียง คนเดียวกับลูกๆ ก็อาจเรียกเป็นครอบครัวได้ ผู้ใหญ่ที่ไม่ได้แต่งงานยังคงมีครอบครัว ขึ้นกับเวลาและสถานที่ สิ่งที่เราเรียกว่าครอบครัวจะแตกต่างกันในด้านโครงสร้างและความสำคัญ พูดอีกอย่างก็คือเราสามารถออกจากครอบครัวหนึ่งไปสู่ครอบครัวอื่นๆ ได้

ผมและภรรยามีลูก 2 คน เป็นบุตรบุญธรรม พวกเขาเข้ามาสู่ครอบครัวของเราโดยผ่านขั้นตอนทางกฎหมาย และนั่นก็ทำให้เราเป็นครอบครัวแม้ว่าพวกเขาไม่ได้เกิดจากเรา

สรุปก็คือครอบครัวถูกออกแบบมาให้มีความสำคัญในชีวิตของสมาชิกของครอบครัว เพราะว่าครอบครัวมีความสำคัญ ลักษณะของครอบครัวจึงเป็นภาพรวมของลักษณะของสมาชิกของครอบครัว และยังเป็นมากไปกว่านั้นอีก มากกว่าได้อย่างไร ก็เพราะว่าครอบครัวยังได้ปรับเปลี่ยนลักษณะของสมาชิกของครอบครัว ด้วย

ประการที่สอง ครอบครัวอาจจะแข็งแรงหรือไม่ก็ได้ เราคิดว่าครอบครัวจะแข็งแรงถ้าครอบครัวมีผลเชิงบวกกับสมาชิกของครอบครัว เราคิดว่าครอบครัวจะไม่แข็งแรงถ้าครอบครัวไม่มีผลเชิงบวกกับสมาชิกของครอบครัว ตัวอย่างหนึ่งของครอบครัวที่แข็งแรงคือ ครอบครัวที่ลูกๆ มีวินัยอย่างมากและมีทักษะในการแก้ไขปัญหาได้ ครอบครัวที่แข็งแรงคือ ครอบครัวที่ลูกๆ มีทักษะความสัมพันธ์ ที่ช่วยให้พวกเขามีความสัมพันธ์ ที่เป็นสุขและสบายใจกับคนภายนอกครอบครัว

ครอบครัวที่ไม่แข็งแรงทำให้ลูกๆ หวาดกลัวคนรอบข้าง ทำให้มองผู้อื่นในแง่ลบ และทำให้เข้ากับคนอื่นได้ยาก เพราะว่าพ่อแม่ไม่ได้ให้คุณค่า ความรัก ความชื่นชมแก่ลูกๆ พวกเขาจึงมีความคิดเชิงลบกับตนเอง เด็กๆแบบนี้มักรู้สึกเหงาแม้ว่าจะอยู่ในครอบครัว ด้วยเหตุใดเหตุหนึ่ง เมื่อพวกเขาโตขึ้นพวกเขาไม่สามารถมีความสัมพันธ์แท้จริงกับใครและพบว่าตนเองมีครอบครัวที่ไม่แข็งแรง

เล็กโตขึ้นมาในครอบครัวที่ไม่แข็งแรง พ่อผิดหวังที่เธอไม่ได้เกิดมาเป็นผู้ชาย เธอเป็นลูกคนเดียวอยู่หลายปี ตลอดช่วงเวลานั้นไม่ว่าเล็กทำอะไร ไม่เคยถูกใจพ่อเลย ประมาณ 10 ปีต่อมา พ่อแม่มีลูกอีกคน ก็เป็นผู้หญิงอีก ถึงตอนนี้เล็กเคืองแค้นความคิดของพ่อ แม่ก็ไม่เคยช่วยปกป้องหรือเป็นปากเป็นเสียงให้เล็กเลย เล็กจึงรู้สึกห่างเหินจากพ่อแม่ เมื่อเล็กโตขึ้นและแต่งงาน เธอก็แต่งงานกับผู้ชายที่ชอบเรียกร้องจากเธอ และแสดงความไม่พอใจกับเธอ ครอบครัวใหม่ของเล็กก็ไม่แข็งแรงเช่นกัน

เรามักเห็นครอบครัวที่ไม่แข็งแรงมีการสมรสที่ไม่แข็งแรงเป็นจุดศูนย์กลาง พ่อแม่ไม่สามารถเข้ากันได้ สื่อสารกันได้ไม่ดี ไม่เข้าใจกัน คนใดคนหนึ่งชอบข่มอีกคนหนึ่ง เมื่อชีวิตสมรสไม่แข็งแรง พ่อหรือแม่คนใดคนหนึ่งมักจะมีความสัมพันธ์ที่ไม่แข็งแรงกับลูก หมายความว่า พ่อหรือแม่มองลูกว่าเป็นตัวแทนของอีกคน ลูกก็เลยถูกคาดหวังให้เล่นบทซึ่งควรเป็นของผู้ใหญ่ แทนที่เราจะเห็นความสัมพันธ์ ของสามีภรรยา เรากลับจะเห็นสามเหลี่ยมซึ่งลูกคนหนึ่งอยู่ในตำแหน่งเท่ากันกับพ่อแม่ นี่คือสัญญาณของครอบครัวที่ไม่แข็งแรง

ครอบครัวที่แข็งแรงจำเป็นต้องมีความสัมพันธ์ของชีวิตสมรสที่แข็งแรงด้วย ครอบครัวที่แข็งแรงมักมีการสมรสที่แข็งแรงเป็นจุดศูนย์กลางครอบครัวเป็นสถานที่ปลอดภัยและพัฒนาการสำหรับเด็กๆ ฉันใด ครอบครัวก็เป็นเช่นนั้นสำหรับพ่อแม่ด้วยฉันนั้น พ่อแม่มีการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ แต่ละฝ่ายรู้สึกมีคุณค่า ให้เกียรติซึ่งกันและกัน เมื่อชายและหญิงแต่งงานกัน พวกเขาก็ยังไม่ได้หยุดการพัฒนา พวกเขายังคงมีการเปลี่ยนแปลงและพัฒนาไปตลอดชีวิต เราแต่งงานกันเพื่อสิ่งที่เราเป็นและกำลังจะเป็น ครอบครัวจะแข็งแรงถ้าทุกคนได้ในสิ่งที่จำเป็น ครอบครัวจะแข็งแรงเมื่อสมาชิกสามารถเติบโตและพัฒนา

ประการที่สาม เราสามารถช่วยให้ครอบครัวเป็นในสิ่งที่เราจำเป็นต้องมี ครอบครัวเปลี่ยนแปลงได้ ครอบครัวเปลี่ยนแปลงเสมอ ครอบครัวที่แข็งแรงจะมักจะไม่อยู่นิ่ง เราพูดถึงครอบครัวในฐานะที่เป็นระบบระบบหนึ่ง หมายความว่าแต่ละส่วนของครอบครัวมีผลกระทบต่อส่วนอื่นๆ เช่นเดียวกับส่วนต่างๆของร่างกายเรา ถ้าส่วนใดของร่างกายเจ็บป่วย ส่วนอื่นๆ ก็จะพลอยป่วยไปด้วย เช่นเดียวกัน ส่วนต่างๆของร่างกายก็มีผลกระทลเชิงบวกกับส่วนอื่นๆ เช่นเดียวกัน

ผมขอเล่าเรื่องของโจ กับครอบครัวให้ฟัง โจมีพี่ชายคนหนึ่ง ชื่อตี่ซึ่งป่วยด้วยโรคทางจิตเวช เมื่อพี่ชายคนนี้ต้องไปรักษาอยู่ในโรงพยาบาลหลายเดือน บางคนก็รู้สึกไม่พอใจ พ่อของโจก็รู้สึกอับอายและไม่ค่อยอยากพบเพื่อนฝูง น้องสาวคนเล็กก็โกรธและกล่าวโทษครอบครัวที่ทำโทษตี่ แม่โจกลายเป็นโรคซึมเศร้า และไม่รับประทานอาหาร ภาพที่เราเห็น ก็คือ สมาชิกคนหนึ่งในครอบครัวป่วย และความไม่แข็งแรงก็จะกระจายไปทั้งครอบครัว

แต่โจตอบสนองแตกต่างจากคนอื่น เขาตัดสินใจหาสาเหตุให้ได้มากที่สุดเกี่ยวกับอาการของพี่ชาย เขาจึงไปเยี่ยมพี่ชายที่โรงพยาบาล ตอนที่โจไปเยี่ยม พี่ชายก็ไม่ได้โศกเศร้า หรือร้องไห้ โจรู้ว่าพี่ชายชอบเรื่องขำขัน แต่ละครั้งที่ไปก็จะเล่าเรื่องตลกให้ฟัง โจให้ความเข้าใจและความรักอย่างต่อเนื่อง

และที่บ้านโจจะเล่าถึงพี่ชายไปเรื่อยๆ แม้ว่าบางคนจะคิดว่าเขาไม่ควรทำอย่างนั้น แต่โจไม่ได้รู้สึกอับอาย เขาเล่าเรื่องพี่ชายอย่างภาคภูมิใจและเล่าในส่วนดีของพี่ ไม่นาน คนอื่นๆในครอบครัวก็ตามโจไปเยี่ยมด้วย ทีละเล็กทีละน้อย ทั้งครอบครัวก็เปลี่ยนท่าที ทุกอย่างเป็นเพราะโจเป็นแรงผลักดันด้านบวกให้กับครอบครัว โจไม่ยอมให้ความเจ็บป่วยของพี่ทำให้เขาไม่แข็งแรงไปด้วย

สิ่งที่เป็นบวกคือเมื่อครอบครัวเริ่มทำหน้าที่อย่างดี ตี่ พี่ที่อยู่ที่โรงพยาบาล ก็ค่อยทำตัวดีขึ้นไปด้วย เขาเริ่มพูดคุย เขาชื่นชมคนในครอบครัวที่ไปเยี่ยม เจ้าหน้าที่ของโรงพยาบาลรายงานว่าอาการของเขาดีขึ้นอย่างมาก

บางครั้งสมาชิกของครอบครัวคนหนึ่งสามารถมีอิทธิพลอย่างมากกับคนอื่นๆ เราเพียงแต่ต้องรีบหาความรู้ที่จำเป็น ต้องรีบค้นหาความช่วยเหลือเพื่อเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ และเราเองต้องตัดสินใจที่จะเป็นแรงผลักดันด้านบวกของครอบครัว

ประการที่สี่ ลักษณะของครอบครัวอยู่ที่พฤติกรรมของครอบครัว เราอาจบอกว่า ครอบครัวเป็นอย่างที่ครอบครัวทำ ครอบครัวแห่งรัก ก็แสดงความรัก ครอบครัวที่เกื้อหนุนจุนเจือคือครอบครัวที่ช่วยให้สมาชิกของครอบครัวเติบโตและพัฒนา แล้วคำว่า ความมั่นคงปลอดภัย ที่อยู่ในชื่อเรื่องของเราเล่า ครอบครัวที่แข็งแรงเป็นสถานอันมั่นคงปลอดภัย ที่ซึ่งไม่มีใครรู้สึกว่าถูกคุกคาม ไม่มีอันตราย ครอบครัวที่อันตรายคือครอบครัวที่ สมาชิกถูกทำให้รู้สึกว่าเป็นคนชั้นสอง เป็นที่ที่คนคนหนึ่งมีอำนาจมากและใช้อำนาจนั้นเอาเปรียบคนอื่น ครอบครัวที่อันตรายคือครอบครัวที่ผู้คนไม่ได้รับในสิ่งจำเป็น

คำแนะนำยอดเยี่ยมประการหนึ่งที่ผมได้รับคือ “จงรักพระเจ้าด้วยสุดจิตสุดใจสุดกำลังของเจ้าและรักคนอื่นเหมือนรักตนเอง” โอ้โห สมมติว่าในครอบครัวของเรา เรารักกันและกันเหมือนเรารักตนเอง ต้องยอดเยี่ยมมากแน่ๆ ถ้าสิ่งนี้เป็นความจริง เราทุกคนจะรู้สึกมั่นคงปลอดภัย ถ้าสิ่งนี้เป็นความจริง เราทุกคนจะทำให้แน่ใจได้ว่าทุกคนจะได้รับสิ่งที่จำเป็นต้องมี ทุกคนจะได้รับการเอาใจใส่ ทุกคนจะได้รับการเกื้อหนุนจุนเจือ

ประการที่ห้า เราไม่เคยออกจากครอบครัวเลย แม้ว่าเราจะย้ายจากครอบครัวหนึ่งไปสู่อีกครอบครัวหนึ่ง เราอยู่ในครอบครัวตั้งแต่เราเกิดจนตาย การอยู่ในครอบครัวไม่ได้หมายความว่าอาศัยอยู่กับครอบครัว เมื่อสังคมมีการเคลื่อนที่มากขึ้น ครอบครัวอาจดูเหมือนแยกห่างจากกันมากขึ้นกว่าสมัยที่ปู่ย่า พ่อแม่ และลูกๆ อยู่ในบ้านหลังเดียวกัน เราแต่งงานและเริ่มต้นสร้างครอบครัวใหม่ คนรุ่นหนึ่งเดินตามหลังคนรุ่นก่อน และเมื่อสังคมเปลี่ยนไป เราอาจให้นิยามของครอบครัวใหม่ พ่อแม่เลี้ยงเดี่ยวเลี้ยงดูลูกตามลำพัง ครอบครัวผสมเกิดขึ้นเมื่อคนที่หย่าร้างที่มีลูกติดสองคนมาแต่งงานกัน และสองครอบครัวก็มาอยู่ร่วมกัน เด็กๆ หลายคนก็จะมีพี่น้องคนละพ่อหรือคนละแม่เมื่อพ่อหรือแม่าแต่งงานใหม่และมีลูก

ผมคิดว่าทั้งหมดนี้เป็นสัญญาณแห่งความหวัง ครอบครัวยังคงอยู่เสมอ เรามีครอบครัวมาตั้งแต่ไหนแต่ไร และผมคิดว่าเราจะยังมีครอบครัวอยู่ต่อไปเสมอ

สรุปแล้ว ครอบครัวเป็นสิ่งสำคัญของสังคม เมื่อครอบครัวล่มสลาย สังคมก็เล่มสลายไปด้วย การเปลี่ยนแปลงที่เราเห็นในสังคม ก็เกิดจาก การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นครั้งแรกในครอบครัว ผมหวังว่าคุณจะหันมาห่วงใย และอยากจะทำทุกอย่างที่ทำได้เพื่อให้ครอบครัวเข้มแข็งร่วมกับผม เราสามารถสนับสนุนกลุ่มหรือองค์กรที่ทำงานเพื่อช่วยเหลือครอบครัว การศึกษาเกี่ยวกับครอบครัวเป็นเรื่องสำคัญมาก แต่ไม่ค่อยมี เราควรตรากฎหมายมราปกป้องและสร้างเสริมครอบครัว สุดท้ายเราต้องร่วมแรงร่วมใจต่อสู้กับพฤติกรรมและอิทธิพลต่างๆ ซึ่งทำร้ายครอบครัวและบั่นทอนให้ครอบครัวอ่อนแอลง

ครอบครัวของคุณอาจไม่แข็งแรงในขณะนี้ คุณอาจกำลังเผชิญกับสิ่งท้าทาย แต่คุณจะหาความช่วยเหลือได้ ความช่วยเหลือซึ่งจะช่วยสร้างเสริมความเข้มแข็งให้ครอบครัวของคุณ จงจำไว้ว่าคุณมีความรับผิดชอบที่จะช่วยครอบครัวให้ครอบครัวช่วยคุณ

ในฉบับนี้ขอนำเรื่องเล่าเกี่ยวกับการพิทักษ์สิทธิของผู้ต้องขังที่ป่วยทางจิตเวชซึ่งได้นำเสนอในรูปแบบของโปสเตอร์ในการประชุมวิชาการมหกรรมพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลที่จัดโดยสถาบันพัฒนาและรับรองคุณภาพโรงพยาบาลเมื่อเดือนมีนาคม ๒๕๕๒ ที่ผ่านมา ด้วยเข้าใจว่าท่านผู้อ่านเพื่อนรักษ์สุขภาพจิตหลายท่านคงไม่ได้มีโอกาสไปร่วมงานดังกล่าว
ลำพังการดูแลผู้ป่วยโรคจิตเวชก็มีความยากลำบากอยู่แล้ว กว่าจะให้ผู้ป่วยและญาติเข้าใจและนำไปสู่การบำบัดรักษาแต่เนิ่น ๆ และอย่างต่อเนื่องก็เป็นสิ่งที่ทั้งผู้ป่วย ญาติและผู้รักษาต้องใช้ความตั้งใจและความมุ่งมั่นอย่างมาก ยิ่งผู้ต้องขังที่ป่วยด้วยโรคจิตเวชจนเป็นเหตุให้กระทำความผิดอาญายิ่งจัดว่าเป็นผู้ที่มีความอ่อนด้อยทั้งในด้านการเข้าถึงบริการบำบัด รักษาทางจิตเวชจนเป็นเหตุให้อาการกำเริบ รุนแรงจนต้องกระทำความผิดอันเนื่องจากความเจ็บป่วยนั้นแล้ว พวกเขายังอ่อนด้อยในด้านการปกป้องตนเองในขั้นตอนของกระบวนการยุติธรรมอาญาอีกด้วยเนื่องจากพวกเขาและผู้ดูแลขาดความรู้ ความเข้าใจขั้นตอนและวิธีการพิจารณาคดีแล้ว ขาดความรู้ด้านกฎหมาย ไม่รู้สิทธิของตนเองและไม่สามารถเข้าถึงกระบวนการพิทักษ์สิทธิในการต่อสู้คดีของตนเอง กรณีผู้ต้องขังที่มีความผิดปกติทางจิตนั้นก็ไม่อาจได้รับบริการบำบัดรักษาและดูแลจากเจ้าหน้าที่เรือนจำได้อย่างทั่วถึง ศาลก็ขาดความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับความเจ็บป่วยทางจิตใจและข้อจำกัดการให้บริการของเรือนจำ ไม่มีใครเป็นปากเสียงในการพิทักษ์สิทธิ(advocacy) ให้แก่ผู้ป่วย จึงทำให้ผู้ต้องขังที่ป่วยด้วยโรคจิตไม่ได้รับการคุ้มครองสิทธิด้านการบำบัดรักษาและการต่อสู้คดีได้เช่นคนปกติทั่วไป
สถาบันกัลยาณ์ราชนครินทร์มีข้อจำกัดในการรับไว้เป็นผู้ป่วยจิตเวชที่มีคดีในไว้รักษาจนกว่าจะต่อสู้คดีได้ทุกรายเนื่องจากจำนวนเตียงมีจำกัด การได้รับงบประมาณยังคงใช้การจัดสรรแบบผู้ป่วยจิตเวชทั่วไป จึงจำเป็นต้องจำหน่ายผู้ป่วยโรคจิตเวชเรื้อรังที่เป็นผู้ต้องขังกลับไปรักษาต่อในเรือนจำโดยประสานให้ได้รับการรักษาด้วยยาอย่างต่อเนื่อง แต่ไม่สามารถควบคุมกำกับการบริหารยาและการบำบัดด้วยวิธีการอื่นๆ รวมทั้งไม่สามารถจัดการสิ่งแวดล้อม ให้เหมาะสมกับความต้องการของผู้ป่วยได้ จึงมีนโยบายและแนวปฏิบัติในการให้บริการผู้ป่วยโรคจิตเวชที่มีคดีแบบองค์รวม ต่อเนื่องและเชิงรุกแก่ผู้ต้องขังที่ป่วยด้วยโรคจิตเวชในเรือนจำ นอกจากให้บริการบำบัดรักษาแล้ว ยังทำหน้าที่ประสานกับครอบครัว/ญาติผู้ต้องขังให้เข้าใจความต้องการของผู้ป่วยและส่งเสริมให้ญาติร่วมมือในการดูแลรักษาผู้ป่วย อีกทั้งประสานแจ้งกับศาลให้ทราบสภาวะความเจ็บป่วยทางจิต ข้อจำกัดของการรักษาในเรือนจำ ข้อมูลเกี่ยวกับครอบครัวและผู้ดูแลเพื่อให้ศาลได้มีข้อมูลประกอบการพิจารณามีคำสั่งให้ผู้ต้องขังได้รับการบำบัดรักษาที่เหมาะสมกับความต้องการที่เฉพาะ นอกจากนี้ยังให้ข้อมูลความรู้แก่ครอบครัว/ญาติที่ขาดความรู้ ความเข้าใจในการพิทักษ์สิทธิของผู้ป่วยที่เกี่ยวข้องการดำเนินการต่อสู้คดีของผู้ป่วยและประสานงานกับทางเรือนจำให้จัดบริการที่ตอบสนองความต้องการของผู้ต้องขังที่ป่วยโรคจิตเวชอีกด้วย ดังตัวอย่างเรื่องราวที่นำมาเล่าสู่กันฟังดังนี้

เรื่องที่หนึ่ง ผู้ต้องขัง ชาย อายุ ๓๘ ปี มีคดีฆ่าบุพการี ป่วยด้วยโรคจิตเภทนานประมาณเกือบยี่สิบปีก่อนก่อคดี เป็นผู้ป่วยเรื้อรังที่ตอบสนองการรักษาในระดับที่ทำให้ไม่มีพฤติกรรมก้าวร้าวรุนแรงแต่ยังพูดออกนอกเรื่องและมีความคิดหลงผิดแบบแปลกประหลาด ไม่สามารถต่อสู้คดีในชั้นศาลได้ มีอาการทางจิตรุนแรงขึ้นและร่างกายสกปรกผ่ายผอม เมื่อจำหน่ายไปรับการรักษาต่อในเรือนจำ หลังจากที่ครอบครัวได้รับความรู้และถ่ายทอดทักษะในการดูแลผู้ป่วยแล้วมีความประสงค์จะรับไปดูแล แต่เนื่องจากศาลไม่อนุญาตให้ประกันตัว สถาบันกัลยาณ์ราชนครินทร์จึงได้ทำหนังสือแจ้งให้ศาลทราบถึงการดำเนินโรค การพยากรณ์โรค ตลอดจนผลเสียของการที่ผู้ป่วยได้รับจากการใช้ชีวิตในเรือนจำซึ่งอาจจะต้องอยู่อย่างขาดคุณภาพชีวิตในเรือนจำไปจนหมดอายุความ(ในกรณีนี้มีอายุความยี่สิบปีนับแต่วันที่ฟ้องคดี)เนื่องจากพิจารณาแล้วผู้ป่วยมีความผิดปกติรุนแรง เรื้อรังถึงขั้นวิกลจริต ไม่สามารถต่อสู้คดีได้ ศาลจึงจำหน่ายคดีชั่วคราว สภาพของผู้ดูแลส่งให้แก่ศาลศาลมีคำสั่งไม่อนุญาตให้ครอบครัวรับไปดูแล สถาบันกัลยาณ์ราชนครินทร์จึงได้ขออนุญาตผู้ดูแลของผู้ป่วยในการถ่ายวีดีทัศน์สภาพจิตของผู้ป่วยเพื่อให้ศาลได้เห็นภาพของผู้ป่วยและผู้ดูแลซึ่งน่าจะทำให้เกิดความเข้าใจมากกว่าได้รับทราบข้อมูลที่เป็นลายลักษณ์อักษร อีกทั้งได้แนะนำให้ญาติได้ปรึกษากับทนายเพื่อดำเนินการขอศาลพิจารณาให้ผู้ป่วยได้รับการประกันตัว ศาลยังไม่ได้พิจารณาให้ประกันตัว แนวทางปฏิบัติต่อไป คือ ทนายความของผู้ดูแลยื่นเรื่องขอให้ศาลอุทธรณ์พิจารณา กรณีนี้น่าจะเป็นกรณีศึกษาของเครือข่ายสมาคมที่เป็นปากเป็นเสียงของผู้มีความผิดปกติทางจิต
เรื่องที่สอง ผู้ตัองขัง ชาย อายุ ๔๔ ปี มีคดีลักทรัพย์ในเวลากลางคืน ศาลส่งให้ตรวจว่าวิกลจริตหรือไม่ ต่อสู้คดีได้หรือไม่ พบว่าผู้ป่วยมีอาการพูดจาสับสน ไม่สามารถให้ข้อมูลความเจ็บป่วยของตนเองได้ ให้ข้อมูลเกี่ยวกับครอบครัวได้บ้าง แต่ไม่สามารถติดต่อครอบครัวได้ เมื่อได้ติดตามการดำเนินโรคของผู้ต้องขังต่อในเรือนจำ พบว่าผู้ป่วยผอมลงมาก ท้องเสีย ยังมีอาการหูแว่ว พูดพึมพำคนเดียว ไม่สามารถให้ข้อมูลเกี่ยวกับพฤติกรรมคดีได้ ทีมสหวิชาชีพของสถาบันกัลยาณ์ได้ปรึกษากับเจ้าหน้าที่ของเรือนจำเพื่อให้ผู้ป่วยได้รับการตรวจวินิจฉัยและหาสาเหตุที่ทำให้ผู้ป่วยผ่ายผอมลงไปอย่างมาก มีหิดตามง่ามมือง่ามเท้า รวมทั้งได้พยายามติดตามและติดต่อกับญาติ โดยประสานกับทางเรือนจำนำผู้ป่วยมาตรวจที่สถาบันกัลยาณ์ราชนครินทร์และได้พบกับญาติ จากนั้นได้ทำรายงานแจ้งข้อมูลความเจ็บป่วย ข้อมูลของครอบครัวผู้รับดูแลรวมทั้งภาพถ่ายสภาพของผู้ป่วยและญาติให้ศาลทราบ พร้อมความเห็นถึงประโยชน์และความจำเป็นที่ผู้ป่วยจะได้รับจากการได้อยู่กับครอบครัวทั้งในด้านการบำบัดรักษาและการกระตุ้นความสามารถในการต่อสู้คดี (มีภาพประกอบแนบท้าย) ศาลได้ออกหมายนัดพร้อมเพื่อสอบถามอัยการ และผู้ดูแลผู้ป่วย กำหนดวันนัดพร้อมหลังจากสถาบันกัลยาณ์ราชนครินทร์มีหนังสือถึงศาลนานสี่เดือน ปัจจุบันศาลได้มีคำสั่งให้จำหน่ายผู้ป่วยออกจากเรือนจำและรับการรักษาต่อเนื่องโดยอยู่ภายใต้การดูแลอย่างใกล้ชิดของครอบครัว
เรื่องที่สาม ผู้ต้องขัง ชาย อายุ ๓๙ ปี มีคดีฆ่า(พี่ชาย) ได้รับการตรวจสภาพจิตครั้งแรกในเรือนจำโดยเจ้าหน้าที่เรือนจำส่งตรวจ พบว่าเป็นผู้ป่วยโรคจิตที่มีอาการมาประมาณสิบห้าปีก่อนก่อคดี จากการประเมินพบข้อมูลที่เชื่อได้ว่าการกระทำความผิดเป็นผลจากอาการโรคจิตกำเริบ สถาบันกัลยาณ์ราชนครินทร์จึงประสานแจ้งข้อมูลความเจ็บป่วยและความจำเป็นต้องได้รับการบำบัดรักษาจากทีมสหวิชาชีพจิตเวชจนกว่าจะต่อสู้คดีได้ ศาลได้ส่งผู้ป่วยมาบำบัดรักษา นอกจากนี้ยังได้แนะนำให้ครอบครัวซึ่งไม่มีความรู้เกี่ยวกับการพิจารณาคดีในชั้นศาลได้ทราบถึงความสำคัญของการติดต่อหาทนายเพื่อให้เป็นตัวแทนในการนำสืบพยานฝ่ายจำเลย การให้ข้อมูลแก่ศาลถึงความเจ็บป่วยทางจิตของผู้ป่วยเพื่อให้ศาลได้พิจารณาตัดสินด้วยความเป็นธรรม อีกทั้งได้เยียวยาบำบัดจิตใจของทั้งผู้ป่วยและครอบครัวที่ได้รับความกระทบกระเทือนจากอาการทางจิตที่กำเริบของผู้ป่วย ปัจจุบันผู้ป่วยมาติดตามการรักษาอย่างสม่ำเสมอ ช่วยงานทางบ้านได้ หลังจากที่ศาลพิพากษาให้ลดโทษ ให้มีการรักษาและใช้มาตรการคุมประพฤติร่วมด้วย
การพิทักษ์สิทธิของผู้ต้องขังที่ป่วยด้วยโรคจิตเวชเป็นงานที่ต้องอาศัยแรงบันดาลใจ ความรัก ความมุ่งมาดปรารถนาและความอดทนอย่างมากของผู้ที่เกี่ยวข้องซึ่งต้องการเห็นผู้ป่วยได้รับการปฏิบัติอย่างมีศักดิ์ศรี เนื่องจากมี “รอยตะเข็บ” ที่อยู่นอกเหนือการควบคุมของผู้บำบัดรักษา โดยเฉพาะขั้นตอนในการพิจารณาของศาลใช้เวลานานและให้ความสำคัญกับตัวบทกฎหมายมากด้วยว่ายังขาดความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับความเจ็บป่วยทางจิตเวชและวิธีการดูแล ผู้บำบัดรักษามีความสำคัญในการมีบทบาทเป็นปากเป็นเสียงให้แก่ผู้ป่วยคดี โดยที่ยังคงต้องรักษาความเป็นกลางในฐานะพยานผู้เชี่ยวชาญให้ได้ โดยต้องให้ความรู้ ความเข้าใจที่ถูกต้องแก่ผู้ดูแล สามารถทำให้ผู้ดูแลมีความเข้มแข็งและมีส่วนร่วมในการพิทักษ์สิทธิของผู้ป่วย รวมทั้งเป็นการเปิดทางให้ผู้ดูแลสามารถเข้าถึงเครือข่ายของผู้ดูแลด้วยกันเองได้ ต้องมีการทำงานเป็นทีม มีการประสานงาน สื่อสารความรู้ ความเข้าใจให้กับเครือข่ายผู้เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะกับกระบวนการยุติธรรมซึ่งมีมโนทัศน์และประสบการณ์ที่แตกต่างกับผู้ป่วย ผู้ดูแลและผู้บำบัดรักษา
การช่วยเหลือให้ผู้ป่วยจิตเวชที่เคยกระทำความผิดได้รับความเป็นธรรมและได้ตระหนักถึงความรับผิดชอบในการดูแลตนเองเป็นการทำให้ผู้ป่วยได้ใช้ชีวิตอย่างมีคุณค่าในสังคมเช่นเดียวกับคนปกติทั่วไป